De 30: minstens 30% boomkronen waar je woont

Hoeveel van het land rond een woning ligt onder een boomkroon? Voor elk woonpand hebben we dat gemeten binnen 500 m vanaf de gevel, op een kaart van 25 bij 25 cm uit 2024. Een buurt, wijk of gemeente telt daarna haar woningen op.

Zuid-Holland, technische totaalkaart 2024, woningen BAG 2026, buurten CBS 2025.

Wat wordt er gemeten?

Het artikel vraagt minstens 30% kroonbedekking in elke buurt, en zegt erbij dat het om de buurt gaat en niet om het gemiddelde van de stad. Wij nemen als buurt van een woning alles binnen 500 m van de gevel, en rekenen:

kroonbedekking = oppervlak onder boomkronen ÷ landoppervlak × 100%, binnen 500 m van de gevel

Op de kaart krijgt elk pand zijn eigen kleur. Een gebied toont het aandeel woningen dat 30% haalt; de gemiddelde kroonbedekking van die woningen staat in de pop-up.

Wat de uitkomst aanneemt

Het artikel laat open vanaf waar en hoe ver je meet. De keuzes hieronder vullen dat in en maken het meeste verschil voor de cijfers. Achter een keuze staat de kant waarop ze de uitkomst duwt; de redenen staan onder "Keuzes en waarom".

• 500 m vanaf de gevel. De zone loopt om de hele plattegrond van het pand. Een groot gebouw krijgt dus een grotere zone dan een rijtjeshuis. Met een kleinere straal zouden meer woningen 30% halen, want dan telt vooral de straat en de tuin.
• Over grenzen heen. De zone stopt niet bij de buurt-, gemeente- of provinciegrens. Een woning aan de rand van een bos telt dat bos mee, ook als het in de volgende gemeente ligt.
• Gedeeld door landoppervlak. Water en bruggen over water tellen niet mee. Een woning aan een plas wordt niet afgerekend op het water. (gunstiger)
• Een gebied is de optelsom van zijn woningen. Een flat met 100 woningen telt 100 keer, een vrijstaand huis één keer. Het aandeel zegt dus hoeveel mensen de 30 halen, niet hoeveel oppervlak.
• Straat- en tuinbomen tellen mee. De kroonkaart is gemaakt uit lidar; wat precies als kroon telt, bepaalt die kaart.

Stappen

1. Waar staan kronen? De technische totaalkaart 2024 van Friedenau Society deelt heel Nederland op in vakjes van 25 bij 25 cm. Per vakje staat erin wat er ligt (water, gras, akker, verharding, struiken, gebouw, brug) en of er een boomkroon boven hangt. De kronen zijn die van de Boomkroonbedekking 2024 (BKB 2024). De kaart is gemaakt uit lidar: laserhoogtemetingen vanuit een vliegtuig.
2. Waar is land? Alles behalve water, bruggen over water en buitenland is land. Een kroon boven water of boven een brug telt niet mee.
3. Optellen per 5 m. Per vak van 5 bij 5 m (400 vakjes van 25 cm) is geteld hoeveel vakjes land zijn en hoeveel daarvan onder een kroon liggen. Dat maakt het rekenen per woning snel, terwijl de uitkomst nauwelijks verandert.
4. De zone van elk pand. Om elk woonpand uit de BAG (dezelfde panden als bij de 3) is een zone van 500 m vanaf de gevel getrokken. Binnen die zone zijn kroon en land opgeteld: kroon ÷ land × 100%. Nagerekend op 45 panden in Delft scheelt het met een exacte berekening hooguit 0,03 procentpunt.
5. Buurten, wijken en gemeenten. Elk pand hoort bij de buurt waarin zijn midden ligt, en daarmee bij een wijk en een gemeente, net als bij de 3. Per gebied: het aandeel woningen met minstens 30%, en hun gemiddelde.

Keuzes en waarom

Er staan bomen bij mijn huis: waarom deze kleur?

Een paar bomen in de straat of de tuin halen de 30 meestal niet. Een zone van 500 m vanaf de gevel is minstens 78 hectare: 30% daarvan is zo'n 24 hectare onder kronen, ruim 30 voetbalvelden. Dat halen vooral woningen aan of in een bos, een groot park of een landgoed. De helft van de panden in Zuid-Holland zit onder 11%.

Per woning is dit een indicatie uit een kaart, geen meting ter plekke. Bomen die na 2024 zijn geplant of gekapt staan er nog niet in.

Vergeleken met de 30 per buurt

Tot 19 oktober 2026 toonde de kaart de kroonbedekking van elke CBS-buurt zelf: het oppervlak onder kronen in de buurt gedeeld door haar landoppervlak. Volgens die berekening ligt 8,1% van het land in Zuid-Holland onder een kroon en halen 102 van de 2.509 buurten 30%. Per woning komt het gemiddelde hoger uit (12,7%), waarschijnlijk omdat woningen vaker bij bomen staan dan bij weilanden en kassen, die in de buurtcijfers veel oppervlak hebben.

Daarvoor kwam de 30 uit een berekening met de kroonvlakken van de NEO-bomen (2020–2022) op de CBS-buurten van 2023. Die gaf steeds hogere waarden, meestal zo'n 23% hoger, vooral omdat een kroon op een buurtgrens in elke buurt helemaal meetelde en overlappende kronen bij elkaar opgeteld werden.

Beperkingen

• Wat een kroon is, bepaalt de kaart van Friedenau Society. Heel kleine bomen en struiken kunnen er wel of niet in zitten, afhankelijk van hoe die kaart is gemaakt.
• Vakken van 5 m. Een vak telt mee als zijn midden in de zone ligt. Aan de rand van een zone van 500 m scheelt dat hooguit een paar meter.

Code en bronnen